Manşet Enflasyon 26 Ayın Zirvesinde…

03 Ağustos 2021

Tüketici Fiyat Endeksi Değerlendirmesi

Manşet Enflasyon 26 Ayın Zirvesinde…

03.08.2021

Manşet Enflasyon 26 Ayın Zirvesinde…

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verisi Temmuz ayında bir önceki aya göre %1,80 ve bir önceki yılın aynı ayına göre % 18,95 artış gösterdi. Açıklanan veri piyasa beklentisi üzerinde gerçekleşti. Raporun detaylarını incelediğimizde,

Yıllık TÜFE'ye göre 7 ana grup daha düşük, 5 ana grup daha yüksek değişim gösterdi. Yıllık en düşük artış %1,80 ile alkollü içecekler ve tütün grubunda gerçekleşti. Bir önceki yılın aynı ayına göre artışın düşük olduğu diğer ana gruplar sırasıyla, %4,41 ile haberleşme, %8,54 ile giyim ve ayakkabı ve %10,61 ile eğitim olarak kaydedildi. Bir önceki yılın aynı ayına göre artışın yüksek olduğu ana gruplar ise sırasıyla, %24,92 ile gıda ve alkolsüz içecekler, %24,62 ile ulaştırma ve %22,70 ile ev eşyası olduğu görülüyor.

Aylık TÜFE'ye göre 9 ana grup daha düşük, 3 ana grup daha yüksek değişim gösterdi. Aylık düşüş gösteren ana gruplar %2,13 ile giyim ve ayakkabı ve %0,06 ile ev eşyası gruplarında gerçekleşti. Ana harcama grupları itibarıyla 2021 yılı Temmuz ayında en az artış gösteren diğer ana gruplar %0,02 ile alkollü içecekler ve tütün, %0,12 ile haberleşme, %0,13 ile çeşitli mal ve hizmetler ve %0,41 ile sağlık olduğu görülmekte. 2021 yılı Temmuz ayında artışın yüksek olduğu gruplar ise sırasıyla, %5,07 ile konut, %2,77 ile gıda ve alkolsüz içecekler ve %2,72 ile lokanta ve oteller olarak kaydedildi.

Temmuz 2021'de, endekste kapsanan 415 maddeden, 81 maddenin ortalama fiyatında düşüş gerçekleşirken, 50 maddenin ortalama fiyatında değişim olmadı. 284 maddenin ortalama fiyatında ise artış gerçekleşti.

İşlenmemiş gıda ürünleri, enerji, alkollü içkiler ve tütün ile altın hariç TÜFE'de (B endeksi ) 2021 yılı Temmuz ayında bir önceki aya göre %1,00 ve bir önceki yılın aynı ayına göre %18,51 artış gerçekleşti. Enerji, gıda ve alkolsüz içecekler, alkollü içecekler ile tütün ürünleri ve altın hariç TÜFE (C Endeksi)(Çekirdek TÜFE) Temmuz ayında bir önceki aya göre % 0,62 ve bir önceki yılın aynı ayına göre % 17,22 artış gösterdi.

Grafik-1: Tüketici Fiyat Endeksi Aylık&Yıllık Değişim Oranları (%)


Uyarı Notu Son Sayfada Yer Alan Çekince Yazısı ile Birlikte Okunmalıdır…


Grafik-2:TÜFE Sepeti içerisinde Ana Harcama Grubu Ağırlıkları

Grafik-3: Ana Harcama Grupları Değişim Oranları (%)(Temmuz ayı)

Grafik-4: Ana Harcama Gruplarının Enflasyona Katkısı (Puan)


Grafik-5: TÜFE, Çekirdek TÜFE, Gıda Enflasyonu ve FAO Gıda Fiyat Endeksi Yıllık Değişim Oranları (%)


Grafik-6: TÜFE Yıllık Değişim Oranı, TCMB Politika Faiz Oranı ve TCMB Ağırlıklı Ortalama Fonlama Maliyeti (%)


TÜİK tarafından açıklanan Yurt içi Üretici Fiyat Endeksi 2021 yılı Temmuz ayında bir önceki aya göre, %2,46 ve bir önceki yılın aynı ayına göre % 44,92 artış gösterdi. ÜFE-TÜFE spreadine bakıldığında, farkın yaklaşık 26 puana yükseldiği görülmektedir. Makasın ÜFE lehine açılmaya devam ettiği izleniyor.

Grafik-7: Üretici Fiyat Endeksi Aylık&Yıllık Değişim Oranları (%)


Grafik-8: Üretici Fiyat Endeksi ve Tüketici Fiyat Endeksi Yıllık Değişim Oranları (%) ve spreadi (puan)


Kaynak: Bloomberg ve TÜİK

Değerlendirme;

Açıklanan Temmuz ayı manşet enflasyon rakamı piyasa beklentisi üzerinde gerçekleşti. Manşet enflasyon yıllık bazda % 18,95 artış ile 2019 yılı Nisan ayından sonraki en yüksek artışı işaret etmektedir. Özellikle, global emtia fiyatlamalarında yukarı yönlü seyir, artan enerji fiyatları, gıda enflasyonunda yüksek seyir ve normalleşme dönemi ile birlikte artan iç talep, Temmuz ayında enflasyonda yaşanan yüksek seyrin başlıca nedenleri arasında sayılabilir.

Diğer taraftan, Enflasyon sepeti içerisinde baktığımızda, gıda fiyatlamalarının toplam sepetin yaklaşık 4’te birini oluşturmaktadır. Temmuz ayında gıda enflasyonu yıllık bazda % 24,92 artış göstermiştir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) yayımladığı yılın 3.Enflasyon Raporu’nda 2021 yılsonu gıda enflasyon beklentisini % 15,0 ve 2022 yılsonu gıda enflasyonunu % 10,1’e yukarı yönlü revize etmişti. Gıda enflasyonu tarafında Temmuz ayında açıklanan verinin yılsonu beklentilerin üzerinde olmaya devam ettiği görülmektedir. Gıda enflasyonu tarafında mevsimsel etkilere rağmen, ilerleyen dönemler açısından belirsizliğin devam ettiğini öngörüyoruz. Buna paralel, bazı tarım ürünlerinde kuraklık, arz eksikliği ve tedarik zincirinde aksamalar olabileceği ihtimali ile birlikte global gıda fiyatlamalarında artışın devam edebileceği olasılığı ve bu artışın gecikmeli etkileri nedeniyle, önümüzdeki süreçte gıda fiyatlamalarının seyrinin manşet enflasyon açısından önemli olmaya devam edeceğini düşünmekteyiz.

Özellikle, iç talepte devam eden güçlü seyir, gıda fiyatlamalarının ilerleyen dönem nasıl seyredeceğine dair belirsizlikler, enerji fiyatlamaları tarafında yaşanan yukarı yönlü eğilim, global emtia piyasasında gelişmeler, maliyet enflasyonun talep enflasyonu üzerine yapışkanlık etkisi, yönetilen/yönlendirilen fiyat ve vergi ayarlamalarının gidişatı, döviz kurunda geçişkenlik ve TL’de yaşanan oynaklığın ilerleyen dönemde manşet enflasyon açısından yukarı yönlü riskleri içerisinde barındırmaya devam ettiğini tahmin ediyoruz.

Ayrıca, maliyet enflasyonunda yaşanan yukarı yönlü eğilime dikkat edilmesi gerektiğini düşünüyoruz. Maliyet enflasyonu yıllık artış hızı Temmuz ayında % 44,92 düzeyine yükseldi. ÜFE-TÜFE makasına baktığımızda, yaklaşık 26 puan yükseldi. ÜFE-TÜFE arasında makasında kademeli artışlar ilerleyen dönemde talep enflasyonunda yaşanabilecek dezenflasyon sürecinde, maliyet enflasyonu baskısından dolayı ötelenmelere neden olabilir. Bu bağlamda, manşet enflasyon ile birlikte maliyet enflasyonunda yaşanan gelişmelerin yakından izlenmesi gerektiğini düşünüyoruz.

Özellikle, enflasyon ana eğilimlerinde, yaşanan gelişmelere ve yurtiçi/yurtdışı koşullara bağlı olarak yukarı yönlü risklerin devam etme olasılığını göz ardı etmiyoruz. Bu bağlamda, açıklanan Temmuz ayı enflasyon rakamı ile birlikte bankanın faiz patikasına dair bir adım atmadan önce daha fazla data/veri görmek isteyebileceğini öngörüyoruz. Kısa vadede manşet enflasyon tarafında yukarı yönlü risklerin gündemde olmaya devam edeceğini düşünüyoruz. Özellikle, açıklanan Temmuz ayı manşet enflasyonun, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) politika faizine yakınsadığı görülmektedir. Bu bağlamda, bankanın 12 Ağustos tarihinde gerçekleştireceği Para Politikası Kurulu toplantısının yakından takip edilmesi gerektiğini öngörmekteyiz. TCMB’nin para politikası çerçevesinde faiz patikasına dair yaklaşımında, yılın son çeyreğinde baz etkisinin desteği ile birlikte faiz indirim sürecine kademeli olarak başlayabileceğini tahmin ediyoruz. Kurum olarak, 2021 yılsonu enflasyon tahminimizi % 16,00 olarak korumaya devam ediyoruz.

Kaynaklar: INVESTAZ Yatırım Araştırma, TCMB, TÜİK ve Bloomberg

Çekince: Burada yer alan bilgiler INVESTAZ Yatırım Menkul Değerler A.Ş. tarafından genel bilgilendirme amacı ile hazırlanmıştır. Yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, SPK tarafından yetkilendirilmiş yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak sözleşme imzalanmak suretiyle kişiye özel olarak sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel nitelikte olup tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Herhangi bir yatırım aracının alım-satım önerisi ya da getiri vaadi olarak yorumlanmamalıdır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Tüm veriler, INVESTAZ Yatırım Menkul Değerler A.Ş tarafından güvenilir olduğuna inanılan kaynaklardan alınmıştır. Burada yer alan fiyatlar, veriler ve bilgilerin tam ve doğru olduğu garanti edilemez; içerik, haber verilmeksizin değiştirilebilir. Bu kaynakların kullanılması nedeni ile ortaya çıkabilecek hatalardan veya zararlardan kurum çalışanları ile INVESTAZ Yatırım Menkul Değerler A.Ş. sorumlu değildir.

*RİSK UYARISI:

KAS İşlemleri 2022 yılı 1.çeyrek dönemi itibariyle kâr eden müşteri oranı %30,00 zarar oranı: %70,00'dir. Forex piyasası kaldıraçla çalışan bir yatırım piyasasıdır, dolayısıyla yüksek seviyelerde risk içerir. Kazanç fırsatı sunduğu gibi, ciddi kayıplara yol açabilir. Yatırdığınız tutarı kaybetmenize neden olabilir. Forex, her yatırımcı için uygun bir piyasa olmayabilir. Piyasanın içerdiği riskleri tam olarak anladığınızdan emin olunuz. Kaldıraçlı işlemlerde kaldıraç oranı azami 10:1 olarak uygulanır. InvestAZ Menkul Değerler A.Ş. ürün ve faaliyetleri ile etkinliklerinden sizleri haberdar etmek için iletişime geçebilir.