Makaleler

Finansal Kaldıraç Oranı Nedir? Nasıl Hesaplanır?

InvestAZ
Yazan InvestAZ

Finansal Kaldıraç Oranı, finansal analiz yapan analistlerin şirket değerlemelerinde sıklıkla kullandığı likidite durum analizi oranlarının başında gelmektedir.

Finansal Kaldıraç Oranı =Toplam Borç / Toplam Varlık

Toplam Borçların, toplam varlıklara bölünmesiyle birlikte bir şirketteki varlıkların ne kadarının borçlar ile finanse edildiği saptanmış olunur. Finansal Kaldıraç Oranı ile şirket varlıklarının yüzde kaçının yabancı kaynaklar ile karşılandığı belirlenir.

Kaldıraç oranının yüksek olması, şirketin ödeme riskinin arttığını, kreditörler açısından ana para taksitleri ve faizlerinin ödemede güçlüklerle karşılaşılabileceği anlamının çıkarılmasına sebebiyet verebilmektedir. Ancak yabancı kaynak kullanımı öz sermaye karlılığını arttırıyorsa bu olumlu olarak da karşılanabilir.

Finansal piyasalarda kullanılan Kaldıraç Oranı da şirketlerin muhasebesel faaliyetlerinde ki finansal analiz oranlarına benzer niteliktedir. Para piyasalarında kaldıraçlı işlem yapan yatırımcıların Kaldıraç Oranının yüksek olması riskleri arttırabileceği gibi düşük teminat ile yüksek karlılık elde edebilme imkanı da sağlamaktadır.

Kaldıraç Etkisi finansal muhasebe analizlerinde şirket ortaklarının daha düşük sermaye koyarak daha fazla öz kaynak karlılığı elde etmeleri dahilinde bu borçlanma türü sürdürülebilir şekilde tercih sebebi olabilmektedir. Kaldıraç etkisi finansal para piyasalarında ise düşük teminat ile yüksek sermaye ile pozisyon alma ve yatırımın yüksek risk ile karşılığında yüksek getiri elde edebilme imkanına sahip olunmasına sebebiyet vermektedir.

Hisse Senetleri Piyasasında Kaldıraç Etkisi- Kredi İşlemler

Kaldıraç kelimesi tanım olarak yatırımcıların literatürüne Forex piyasasının yaygınlaşmasıyla girdi. Aslen kaldıraç farklı bir kavram olarak hisse senetleri piyasalarında yıllardır yaygın olarak kullanılmaktadır. Kredi işlem adı altında yatırımcılar koymuş oldukları sermayenin bir kaç katı daha fazlası ile işlem yapabilmekteler. Aracı kurumların müşteri risk profillerine göre değerlendirmede bulunup kredi risk oranını belirledikleri müşterilerine kredili işlem yaptırdıkları piyasada 1’e 5, 1’e 10 hatta 1’e 20’ye varan kredi işlemler yapılmaktadır. Dolayısıyla 100bin TL sermaye ile hisse senedi işlemi yapan bir yatırımcı, gerektiğinde 1 Milyon TL’ye varan büyüklükte hisse senedi alımı yapabilmektedir.

VİOP Piyasasında Kaldıraç Etkisi

Vadeli İşlem ve Opsiyon piyasası işlemlerinde düşük teminat ile yüksek pozisyon büyüklüğüne sahip olma imkanını organize borsalar dahilinde standart hale getirilmiş sözleşmeler vasıtasıyla izin verilmektedir. Sözleşme büyüklüğüne karşılığında daha az bir sermaye yatırılarak sahip olunan pozisyonlar ile yüksek getiri elde edilebilmektedir. VIOP’daki kaldıraç etkisi enstrümanlara göre 1’e 10 ila 1:25 arasında değişkenlik göstermektedir. Yurtdışındaki Futures ve Options piyasalarında ise kaldıraç etkisi biraz daha fazlalıkla 1’e 70 kadar yükselmektedir.

Forex Piyasasında Kaldıraç Oranı

Forex piyasasının en önemli özelliklerinden biri düşük teminat ve yüksek kaldıraç ile yüksek risk- yüksek kazanç sağlayabilme avantajı elde edilmesidir. Ancak Forex piyasasındaki yatırımcıların büyük çoğunluğu yüksek riski avantaja çevirmek yerine kötü risk yönetimi ile dezjavantaja dönüştürmüşlerdir. Yatırımcı psikolojisi ve finansal davranış evrimini tamamlayamayan bir çok küçük yatırımcı için yüksek kaldıraç, yüksek getiri sağlamaktan öte yüksek kayıpları beraberinde getirmektedir. SPK’nın 2017 Şubat ayında Forex piyasalarına ilişkin yaptığı mevzuat değişikliği neticesinde yurtiçi forex işlemlerinde maksimum kaldıraç oranları 1’e 10’a düşürülmüştür.

Yorum Yap